Economische betekenis

In 2006 bracht volgens het WTTC het toeristen en reisverkeer in Litouwen in engere zin 1,6% van het BBP (+10% ten opzichte van 2005; EU 4%. +4%) en 1,4% (+4%) van de werkgelegenheid op (EU 4%, +3%) en met de uitstraling over de hele economie meegerekend 8,8% (+8,5%) van het BBP (EU 11%, +4,5%) en 7,5% (+2,5%) van de banen (EU 12%, +3%). Van de kapitaalsinvesteringen ging 11% (+2%) naar toerismeprojecten (EU 9%, +2%), de overheid gaf 3% (+3%) van haar budget uit aan de sector (EU 3%, +1%) en individuele Litouwers besteedden 5,3% (+7%) van hun uitgaven aan vakanties en reizen (EU 11%, +3%). Het zakelijk reisverkeer stelde in 2006 nog weinig voor, maar het groeide wel sterk (+15%, EU +5%). Ook de verwachte groeicijfers t/m 2016 liggen flink boven het EU25 gemiddelde. Uit deze feiten en cijfers moet worden geconcludeerd dat men met een inhaalslag bezig is.

Reis en informatiebureaus en uitgaand toerisme

De reisbureaus en reisagentschappen kregen 118.000 buitenlanders (+7%) en ruim 140.000 Litouwers (-15%) op bezoek. Hun opbrengst van aan buitenlan­ders verleende diensten steeg t.o.v. 2002 met 23% (vooral doordat het aantal verkochte pakketreizen enorm steeg) en die van de diensten aan Litouwers met 20% (37% reispak­ketten). De 33 toeristeninformatiecentra kregen het een stuk drukker dan een jaar tevo­ren. Men ontving 211.000 bezoekers (+37%), 54.000 telefoontjes (+29%) en 34.000 e-mails (48% uit het buitenland). De totale hulp aan buitenlanders nam met ruim 35% toe. In 2003 staken Litouwers 3.5 miljoen keer de grens over (-2% t.o.v. 2002), het vaakst met de auto (83%), gevolgd door de trein (8%). Meestal ging men naar de buurlanden Polen (40%) en Letland (17%). Het aantal bezoeken aan Polen daalde met ruim 2% en dat aan Letland met bijna 8%. Velen gingen voor korte duur op bezoek bij familie of vrienden. Het aantal Litouwers dat echt op vakantie ging in het buitenland was nog klein. Wel gaf men over de grens 15% meer uit dan in 2002.

Inkomend toerisme

In 2003 deden 3,6 miljoen buitenlanders Litou­wen aan (-9% t.o.v. 2002). De meesten (ruim 80%) kwamen met eigen vervoer en 1 op de 8 reisde per trein. In 4% van de gevallen was sprake van een georganiseerde reis. Van de toeristen kwam 39% (-3%) alleen, 45% (+5%) was met intimi en 16% (-2%) kwam met een reisgezelschap. Onder de bezoekers waren 1,5 miljoen verblijfstoeristen (+1,4%) en 2,1 miljoen dagjesmensen (-15%). Dagjesmensen kwamen in 90% van de gevallen uit een buurland en waren het vaakst op doorreis (44%); 19% ging op visite en 18% kwam om te winkelen. Verblijfstoeristen kwamen het vaakst (35%) op vakantie, gevolgd door bezoek aan familie en vrienden (29%) of zaken (22%). Alle buitenlanders samen brach­ten 4% meer geld in het laatje dan in 2002. Bij verblijfstoeristen gingen de uitgaven ech­ter met 16% omhoog, vooral doordat ze langer bleven. De meesten van hen kwamen uit de buurlanden Letland (28%), Wit-Rusland (14%) en Polen (10%); 24% kwam uit Rus­land (24%) en bijna 10% (+19%) uit de EU15 landen. Het bezoek uit de meeste EU15 landen nam toe met meer dan 30% (NL 27%) en dat uit Duitsland met 18%. Duitsers vormden met 4% van de bezoekers de grootste groep van buiten het voormalige Oost­blok. De bezoekersaantallen uit Wit-Rusland en Rusland daalden met respectievelijk 24 en 21% doordat men vanwege nieuwe visumverplichtingen Litouwen moeilijker inkwam. Het merendeel van de Russen en Witrussen kwam op familiebezoek.

Verblijfstoerisme, trekpleisters en tevredenheid

In 2003 werd van alle overnach­tingen 58% doorgebracht bij familie en vrienden, 24% in pu­blieke toeristenaccomo­daties, 12% in privé-onderkomens en 5% elders. Bijna 850.000 ver­blijfstoeristen (+12%, 52% buitenlanders, EU15 42%) boekten ruim 3 miljoen betaalde over­nachtingen (hotels en motels 65%, goedkopere gasthuizen 13%, kuuroorden 10%). De hoofdstad Vilnius was de belangrijkste trekpleister. Hier werd bijna 40% van de overnachtin­gen geboekt (Klaipèda 2^e met 9%) en 80% van de buitenlanders bezocht de stad. Tot de an­dere grote toeristentrekpleisters behoren de badplaats Palanga, de oude hoofdstad Trakaï, het centrum van Europa met ondermeer het grootste kunstwerk ter wereld dat van oude tv toestellen is gemaakt, het Grutaspark bij Vilnius met Sovjetbeelden en parafernalia en de kruisheuvel. Buitenlanders die bij familie en vrienden op bezoek waren reisden veel meer rond dan anderen. Voor 55% van de buitenlandse gasten (2002: 59%) beviel het verblijf bo­ven verwachting en bij 1,5% (2002: 4%) viel het tegen. Het meest tevreden waren Britten, Russen, Polen, Amerikanen en Duitsers. Net als in de andere voormalige Oostbloklanden in de EU sloot de service aanvankelijk niet aan bij westerse maatstaven en de prijs-kwaliteit­verhouding liet nogal eens te wensen over. Klachten lagen dikwijls op het vlak van bureau­cratie (bijv lange wachttijden bij de gren­zen) en dienstverlening (taxivervoer, hygiëne, gebrek aan informatie in buitenlandse talen bij stations e.d.). Regelmatige bezoekers van Litouwen beweren echter dat de situatie snel verbetert. Klachten over onbetrouwbare taxichauffeurs, hygiëne en agressief rijge­drag van jongeren bleven echter bestaan. Meestal vond men de Litouwers hartelijk en gastvrij, maar soms klaagde men over hun gezeur en geklaag.