Uitgaven, belangrijkheid van vrije tijd en bezittingen
Door de toegenomen welvaart kon het deel van het Litouwse huishoudbudget dat gemiddeld werd uitgegeven aan recreatie en cultuur tussen 1991 en 2002 oplopen van 1% naar 4,9%. In 2003 daalde het echter weer naar 4,3%. Daarnaast werd in 2003 ruim 2% van dit budget besteed aan alcoholische dranken en ruim 4% aan horeca-uitgaven. Gepensioneerden, uitkeringstrekkers en grote gezinnen deelden niet in deze trends. Door andere groepen wordt steeds meer besteed aan luxeartikelen zoals stereo's, video's en cd spelers. Tussen 1998 en 2002 heeft de verkoop van mobiele telefoons een stormachtige ontwikkeling doorgemaakt. Het gebruik van homecomputers bleef wat achter, maar nam in 2003 flink toe. Rond begin oktober 2006 was het volksdeel dat de stelling onderschreef dat aan vrije tijd meer belang gehecht hoort te worden dan aan werk het op 2 na kleinste binnen de EU (36 om 48%).
|
Het autobezit lag in 2001 met 33% van het aantal inwoners iets boven het EU10 gemiddelde (29%, EU15 47%).
|
Activiteiten thuis
In 1998 was tv kijken de meest populaire vrije tijdsbesteding; gevolgd door naar muziek luisteren (m.n. bij jongeren, jong volwassenen en gepensioneerden). Zo'n 90% van de huishoudens had in 1998 tv (in driekwart van de gevallen een kleuren tv) en jongeren bezitten vaak een stereo-installatie of cd speler. Gepensioneerden kunnen dat meestal niet betalen. Zij luisteren erg veel naar muziek op de radio. De meest geliefde hobby onder vrouwen is handenarbeid (handwerken en versierselen maken). Mannen zijn vaak hartstochtelijke verzamelaars, waarbij de collecties kunnen variëren van postzegels via telefoonkaarten tot jachttrofeeën en insignes. Ongeveer tweederde van de bevolking leest dagelijks de krant; het vaakst mannen. Velen hebben geen abonnement; maar lezen hem op hun werk, in de bibliotheek of vanaf vitrines. Vrouwen verslinden veel tijdschriften (vooral roddelbladen) en boeken. Van 1995 t/m 2003 vervijfvoudigde de omzet van tijdschriften. Die van kranten daalde tot 2000 met een kwart, waarna een aarzelend herstel inzette. Tussen 1995 en 2002 ging ook de omzet van boeken met zo'n 40% naar beneden, maar in 2003 ging ze weer omhoog. Tussen 1995 en 2000 steeg de uitleen bij bibliotheken met zo'n 20% om daarna te stabiliseren.
Activiteiten buitenshuis
Tijd doorbrengen met vrienden (bij ouderen vaak familie) komt op de 3e plaats als favoriete vrije tijdsbesteding. In Litouwen gebeurt dit erg veel buitenshuis, bijv. op pleinen en speelplaatsen of in parken. Men praat daar met elkaar, doet spelletjes of luistert gezamenlijk naar meegebrachte muziek. Er zijn veel hobbyclubs en zangkoren in het land (een echte Baltisch/ Finse traditie). Veel Litouwers kunnen gebruik maken van een buitenhuisje (sodyba) op het platteland en doen dat veelvuldig. Ze gaan daar tuinieren, trektochten maken, kanoën, vissen of bessen en eetbare paddestoelen verzamelen. Veel buitenhuisjes hebben een sauna. Litouwen heeft echter ook bronnenbaden en het nemen van stoombaden (het liefst in de vorm van wisselbaden) is eveneens populair. In de winter zijn ijsvissen, ijshockeyen en langlaufen geliefde buitenactiviteiten. Jong volwassenen gaan dikwijls naar cafés en wijnbars en ouderen spreken vaak af in een restaurant. Theater, film en museumbezoek zijn tussen 1991 en 1998 met 33% gedaald door prijsverhogingen en vervangen door alternatieven als popconcertbezoek en videoverhuur. Deze trend is echter niet van toepassing op volkstheater, want dat bleef populair. Tussen 2000 en 2003 was de jaarlijkse fluctuatie in cultuurdeelname enorm. Festivals, popmuziek en kunstbeurzen bleven echter in trek en vooral onder jongeren en hoogopgeleiden heeft het museumbezoek zich redelijk hersteld.
|